Σύγχρονες τάσεις και προσεγγίσεις λογοτεχνικών κειμένων στο Νηπιαγωγείο ? Εναλλακτικές αφηγήσεις

Γενικά-Σύγχρονη προβληματική (Λογοτεχνία και Νηπιαγωγείο: «συγκοινωνούντα δοχεία δημιουργικότητας») ? Διαμόρφωση-αναμόρφωση της βασικής εμπειρίας της ανθρώπινης ύπαρξης μέσα από τη Λογοτεχνία ?  Η Λογοτεχνία στο Νηπιαγωγείο και ο ρόλος του/της νηπιαγωγού ? Εναλλακτικές δραστηριότητες/αφηγήσεις [Θέατρο για Παιδιά (έννοια-ιστορία-είδη-μορφές), Θεατρικές δραστηριότητες-θεατρικό παιχνίδι (τύποι-επίπεδα-φάσεις-άξονες), Το θεατρικό παιχνίδι ως δυνατότητα προσέγγισης των λογοτεχνικών κειμένων από τα νήπια ? Μεταμυθοπλαστικές τεχνικές σε βιβλία για μικρά παιδιά (τεχνικές, λειτουργία, κ.λπ.) ? Διαπολιτισμική Λογοτεχνία-Διαφορετικότητα-Ετερότητα σε εικονογραφημένα βιβλία για μικρά παιδιά].

Ενότητα 6 - Παρουσίαση
Ενότητα 6 - Σημειώσεις

Ενδεικτική Βιβλιογραφία:

  1. Αναγνωστοπούλου, Δ. (2004). «Λογοτεχνία και Ετερότητα: Η έννοια και η εικόνα του ξένου και του διαφορετικού σε λογοτεχνικές αφηγήσεις για παιδιά». Στο: Κατσίκη-Γκίβαλου Α. (επιμ.). Η Λογοτεχνία Σήμερα: Όψεις, Αναθεωρήσεις, Προοπτικές. Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα, σσ. 350-355.
  2. Αναγνωστοπούλου, Δ. Λογοτεχνική πρόσληψη στην Προσχολική και Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Αθήνα: Πατάκης, 2002.
  3. Γκόβαρης, Χ. Εισαγωγή στη διαπολιτισμική εκπαίδευση. Αθήνα: Διάδραση, 2011.
  4. Hunt, P. (ed.). Literature for Children: Contemporary Criticism. London: Routledge, 1992.
  5. Κανατσούλη, Μένη. Εισαγωγή στη Θεωρία και Κριτική της Παιδικής Λογοτεχνίας Σχολικής και Προσχολικής Ηλικίας. Θεσσαλονίκη: University Studio Press, 22007.
  6. Κανατσούλη, Μ. Ιδεολογικές Διαστάσεις της Παιδικής Λογοτεχνίας. Αθήνα: Τυπωθήτω - Γ. Δαρδανός, 2000.
  7. Κατσίκη-Γκίβαλου, Ά., & Πολίτης, Δ. (επιμ.). Καλλιεργώντας τη  Φιλαναγνωσία: Πραγματικότητες και προοπτικές. Αθήνα: Διάδραση, 2013.
  8. Κουρετζής, Λ. Το θεατρικό παιχνίδι και οι διαστάσεις του. Αθήνα: Ταξιδευτής, 2008.
  9. Μπρασέρ, Φ. 1001 δραστηριότητες, για να αγαπήσω το βιβλίο: Διηγούμαι, ανακαλύπτω, παίζω, δημιουργώ. Μτφρ. Ε. Γεροκώστα. Αθήνα: Μεταίχμιο, 2003.
  10. Norton, Donna. Μέσα από τα Μάτια ενός Παιδιού: Εισαγωγή στην Παιδική Λογοτεχνία. Μτφρ. Φ. Καπτσίκη-Σ. Καζαντζή. Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο, 2007.
  11. Οικονομίδου, Σούλα. Χίλιες και Μία Νύχτες: Η Νεοτερικότητα στη Λογοτεχνία για Μικρές Ηλικίες. Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα, 2000.
  12. Παπανικολάου, Ρ., & Τσιλιμένη, Τ. Η Παιδική Λογοτεχνία στο Νηπιαγωγείο: Θεωρία και πράξη. Αθήνα: Καστανιώτης, 1992.
  13. Πολίτης, Δ. (επιμ.). Λογοτεχνικό Βιβλίο και Σχολείο. Αθήνα: Παπαδόπουλος, 2008.
  14. Τζούλης, Χ. Μυθο-λογία και Προσχολική Αγωγή. Γιάννινα: Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, 2000.
  15. Χαντ, Π. Κριτική, Θεωρία και Παιδική Λογοτεχνία. Μτφρ. Ε. Σακελλαριάδου & Μ. Κανατσούλη. Αθήνα: Πατάκης, 2001.
Ενότητα 6: Ερωτήσεις/ Δραστηριότητες/Προτάσεις για αναστοχασμό
  1. Παραδοσιακού τύπου μυθοπλασίες ή σύγχρονες (εναλλακτικές) αφηγήσεις στο χώρο του Νηπιαγωγείου; Με αφορμή αυτό το ερώτημα να αναστοχαστείτε αναφορικά με τα είδη των λογοτεχνικών αφηγήσεων που παρουσιάζουν μεγαλύτερο ενδιαφέρον για τα νήπια.
  2. Το Θεατρικό Παιχνίδι και τα νήπια: Να αναζητήσετε πρόσφατες μελέτες για το ρόλο του στο Νηπιαγωγείο, καθώς και πρακτικές υλοποίησής του από τα νήπια.
  3. Να αναζητήσετε ανάμεσα στα λογοτεχνικά βιβλία για μικρά παιδιά εκείνα που παρουσιάζουν μεταμυθοπλαστικές τεχνικές και να τις αναλύσετε με βάση τη σύγχρονη προβληματική για τη λειτουργία και τους στόχους τους στα ?πειραματικά κείμενα?.
  4. Αφού αναζητήσετε εικονογραφημένα βιβλία διαπολιτισμικής προοπτικής, να σχολιάσετε, με τη βοήθεια των νεότερων απόψεων για τη διαχείριση της ετερότητας/διαφορετικότητας, τις τεχνικές και τους τρόπους που επιστρατεύουν οι δημιουργοί τους.
  5. Αφού επιλέξετε ένα δημιουργό (π.χ. τον αγαπημένο συγγραφέα ή εικονογράφο των παιδικών σας χρόνων) και βρείτε όσες περισσότερες δουλειές του μπορείτε: α)να αναλύσετε το προσωπικό του ύφος και τις τεχνικές του (λεκτικές ή εικονιστικές) και β) να εντοπίσετε διακειμενικές αναφορές (είτε του δημιουργού είτε δικές σας) στο κείμενο που επιλέξατε.
  6. Να αναζητήσετε διαφορετικές, εναλλακτικές εκδοχές του ίδιου κειμένου (π.χ. της ιστορίας του Ροβινσώνα Κρούσου). Να τις συγκρίνετε μεταξύ τους ως προς τις τροπικότητες που αξιοποιούν και να σχολιάσετε τις προθέσεις/διαθέσεις των δημιουργών τους.
  7. Διασκευάζοντας μικρές-παραμυθι(α)κές ιστορίες σε θεατρικά κείμενα, ποιήματα, κ.ά. (Μπορείτε να δοκιμάσετε παρόμοιες δραστηριότητες κατά τη διάρκεια/με την ευκαιρία μιας επαφής σας με νήπια, π.χ. στο πλαίσιο της Πρακτικής Άσκησής σας σε ένα Νηπιαγωγείο, κ.α.).
  8. Αξιοποιώντας μια ?πειραματική? συγγραφή ή εικονογράφηση που θεωρείτε ότι θα ήταν ενδιαφέρουσα ή ?προκλητική? για τα νήπια, να συγκροτήσετε δύο δραστηριότητες στο πλαίσιο ενός από τους Τομείς Ανάπτυξης των νηπίων ή μιας από τις γνωστικές περιοχές που συγκροτούν το Αναλυτικό Πρόγραμμα του Νηπιαγωγείου.