(THE827) -  Αγγελική Κορδέλλου

Beschreibung des Kurses

ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ/DESCRIPTION

Το θεωρητικό μάθημα κατηγορίας Παγκοσμίου Θεάτρου "Αρχαίος μύθος και τραγωδία στην όπερα (20ός αιώνας)" απευθύνεται σε φοιτητές που φοιτούν στο πέμπτο-έβδομο (και άνω) εξαμήνα και αποτελεί μια εισαγωγή στο οπερατικό ρεπερτόριο του εικοστού αιώνα που αντλεί στοιχεία ή βασίζεται από άποψη περιεχομένου σε αρχαιοελληνικούς μύθους και δράματα.

Αρχικά, θα επιχειρηθεί μια σύντομη ανασκόπηση στη θέση που κατέχουν οι αρχαιοελληνικές πηγές (μύθοι και τραγωδίες) στην οπερατική θεματολογία, καθώς και στο ρόλο που διαδραμάτισε η ελληνική τραγωδία στη γένεση και εξέλιξη της όπερας κατά τους προηγούμενους αιώνες (17ος-19ος αι.). Στις επόμενες παραδόσεις, με κεντρικό άξονα προσέγγισης τις αναφορές σε μυθολογικές πηγές και τραγωδίες της ελληνικής αρχαιότητας, θα παρουσιαστούν σχετικά λυρικά έργα, συνθέτες και λιμπρετίστες του περασμένου αιώνα. Θα εξεταστεί η χρήση,  προσαρμογή, επανερμηνεία, ανα-διαπραγμάτευση και ανανεωτική επεξεργασία των αρχαίων πηγών μέσα απο τα σύγχρονα λιμπρέτα.

Στόχος του μαθήματος είναι επίσης να αναδειχθεί η επίδραση του αρχαίου δράματος στην γενικότερη δομή των μουσικοθεατρικών έργων του 20ού αιώνα και ο βαθμός αξιοποίησης του σε νεώτερες λυρικές φόρμες και είδη. 

Η προσέγγιση μας θα αφορά βασικά μυθολογικά πρόσωπα και γεγονότα σε συνάρτηση με τις αναφορές τους σε αρχαία δράματα: για παράδειγμα, οι μύθοι που συνδέονται με τον Τρωικό πόλεμο και τα μυθικά πρόσωπα που σχετίζονται με τον Τρωικό κύκλο (δηλαδή ο Αχιλλέας, η Βρισηίδα, η Κασσάνδρα, η Κλυταιμνήστρα κτλ.) θα συν-εξετάζονται με τις συναφείς ως προς αυτά τα πρόσωπα-γεγονότα τραγωδίες (Αγαμέμνων, Ιφιγένεια εν Ταύροις ή/και εν Αυλίδι, Εκάβη, Ελένη κτλ.). Ιδιαίτερη έμφαση θα δοθεί σε τραγωδίες όπως "Οιδίπους Τύραννος", "Μήδεια", "Βάκχες", "Ηλέκτρα" και "Αντιγόνη" λόγω της μεγάλης τους απήχησης στο σύγχρονο οπερατικό ρεπερτόριο, καθώς και σε λυρικά έργα Ελλήνων συνθετών που βασίζονται στις παραπάνω τραγωδίες.

Το υλικό των παραδόσεων θα παρουσιάζεται με διαφάνειες (Powerpoint) που μετατρέπονται σε αρχεία pdf και αναρτώνται στην πλατφόρμα e-class του μαθήματος. Επίσης, θα γίνεται προβολή video και ακρόαση ηχητικών αποσπασμάτων κατά τη διάρκεια των παραδόσεων, ενώ τα Link των διαθέσιμων Online αποσπασμάτων θα αναρτώνται επίσης στο e-class. Σύμφωνα με τις οδηγίες για την εξ'αποστάσεως εκπαίδευση, κάθε εβδομάδα θα αναρτώνται στο e-class σημειώσεις της διδαχθείσας ύλης ή η σχετική βιβλιογραφία/αρθρογραφία. Όσον αφορά τη ξενόγλωσση βιβλιογραφία, θα δίνονται περιλήψεις των βασικότερων άρθρων αναφοράς. Βασικό διδακτικό εγχειρίδιο του μαθήματος είναι το εξής: Κορδέλλου, Α. (2023). Αρχαιοελληνικοί μύθοι και τραγωδίες στην όπερα του 20ού αιώνα [Προπτυχιακό εγχειρίδιο]. Κάλλιπος, Ανοικτές Ακαδημαϊκές Εκδόσεις. http://dx.doi.org/10.57713/kallipos-303

Τα προτεινόμενα συγγράμματα από τον Εύδοξο είναι τα ακόλουθα:

- Αλεξιάδης, Μηνάς. Ο μαγικός αυλός του Ορφέα. Δέκα μελετήματα για την όπερα και το μουσικό θέατρο, εκδ. Παπαζήση, Αθήνα, 2010.

- McDonald, Marianne. Αρχαίος ήλιος, νέο φως. Το αρχαίο ελληνικό δράμα στη σύγχρονη σκηνή, Βιβλιοπωλείο της Εστίας Ι.Δ. Κολλάρου και Σια Α.Ε., Αθηνα, 1993.

Για την εξέταση του μαθήματος θα απαιτηθεί γραπτή υποχρεωτική εργασία (τελική), ενώ υπάρχει δυνατότητα εκπόνησης προαιρετικής γραπτής εργασίας που θα βαθμολογηθεί με 30% του συνολικού βαθμού.

Σημείωση: Δεν υπάρχουν προαπαιτούμενα μαθήματα για τη δήλωση του μαθήματος αυτού και δεν απαιτούνται μουσικές γνώσεις.

 

Ancient Greek Myth and Tragedy in Twentieth-Century Opera

This theoretical course, offered within the World Theatre category, is intended for undergraduate students in their fifth to seventh semester (and above). It provides an introduction to the twentieth-century operatic repertoire that draws upon, or is based on, ancient Greek myths and dramatic works.

The course begins with a brief historical overview of the place occupied by ancient Greek sources (myths and tragedies) within operatic themes, as well as the role played by Greek tragedy in the birth and evolution of opera during the previous centuries (17th–19th centuries). In the subsequent lectures, with references to mythological sources and tragedies of ancient Greece serving as the central analytical axis, students will be introduced to selected operatic works, composers, and librettists of the twentieth century. Particular attention will be paid to the ways ancient sources are employed, adapted, reinterpreted, renegotiated, and creatively reworked through modern librettos.

Another important objective of the course is to highlight the influence of ancient drama on the broader structural organization of twentieth-century music-theatre works and to examine the extent to which its principles have been incorporated into more recent operatic forms and genres.

Our approach focuses on major mythological figures and events in relation to their treatment in ancient Greek drama. For example, myths associated with the Trojan War and the figures belonging to the Trojan cycle—such as Achilles, Briseis, Cassandra, and Clytemnestra—will be examined alongside the tragedies that revolve around these characters and events, including Agamemnon, Iphigenia in Tauris, Iphigenia at Aulis, Hecuba, and Helen. Emphasis will be placed on tragedies such as Oedipus Tyrannus, Medea, The Bacchae, Electra, and Antigone because of their remarkable influence on the modern operatic repertoire, as well as on operatic works by Greek composers inspired by these tragedies.

Course materials are presented through PowerPoint slides, which are converted into PDF files and uploaded to the course e-Class platform. Lectures also include video screenings and listening sessions featuring selected audio excerpts while links to available online recordings are posted on e-Class. In accordance with the University's guidelines for distance learning, lecture notes covering the material taught each week, or the relevant bibliography and scholarly articles, are uploaded regularly to the platform. For foreign-language bibliography, summaries of the most important reference articles are provided.

The principal course textbook is:

1. Kordellou, A. (2023). Ancient Greek Myths and Tragedies in Twentieth-Century Opera [Undergraduate textbook]. Kallipos – Open Academic Editions. http://dx.doi.org/10.57713/kallipos-303 

Recommended textbooks (Eudoxus)

• Alexiadis, M. (2010). The Magic Flute of Orpheus: Ten Studies on Opera and Musical Theatre. Papazisis, Athens.

• McDonald, M. (1993). Ancient Sun, New Light: Ancient Greek Drama on the Contemporary Stage. Estia Bookstore I.D. Kollarou & Co. S.A., Athens.

Assessment

Assessment is based on a compulsory final written assignment. Students may also complete an optional written assignment, which may contribute up to 30% of the final grade.

Note: There are no prerequisite courses for enrolment, and no prior musical knowledge is required.

 

Creation Date

Mittwoch, 8. Juli 2020